Działalność gospodarcza a PIT – jakie PITy przy jakiej działalności

pitOczywistym jest, że działalność gospodarcza wymaga rocznych rozliczeń podatkowych. Nie tylko wybór formy opodatkowania, ale również sama forma prowadzenia działalności powoduje, że podatnik wybiera inne formularze rozliczeń rocznych.

W przypadku dużych podatników, tzn. opłacających podatek dochodowy od osób prawnych – wybór ten pada na deklaracje CIT-8. W przypadku mniejszych podatników, opłacających podatek dochodowy od osób fizycznych, wybór jest znacznie szerszy, gdyż podatnik może rozliczać się w 4 różnych formach. Podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych może być nie tylko przedsiębiorca będący osobą fizyczna, ale również wspólnicy spółki cywilnej oraz spółka jawna, partnerska, komandytowa. Od tego, jaką formę rozliczeń przyjmą takie podmioty zależy, jaką deklarację roczną będą zobowiązani złożyć.

Jeżeli wybiorą rozliczenie według skali (podatek według zasad ogólnych) – złożyć będą musieli PIT-36. Rozliczenie takie polega na płaceniu zaliczek na podatek po przekroczeniu kwoty wolnej od podatku (3091 zł). Podatek wynosi 18% podstawy opodatkowania, a po przekroczeniu 85,528 zł – 32% nadwyżki ponad tę kwotę.

Jeżeli podatnicy zamiast zasad ogólnych zdecydują się na rozliczenie według podatku liniowego – mają obowiązek złożyć do 30 kwietnia PIT-36L. Podatek oraz zaliczki pobiera się wówczas według jednej stawki – bez względu na kwotę wykazanego dochodu. Stawka ta wynosi 19% dochodu, przy czym zaliczki na podatek pobiera się od pierwszej zarobionej złotówki, nie biorąc pod uwagę kwoty wolnej od podatku. Kwoty tej nie bierze się pod uwagę również przy sporządzaniu rocznej deklaracji podatkowej. Zatem cały zarobek (dochód) należy opodatkować podatkiem według stawki 19%.

Podatnicy, którzy wybrali ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, złożyć muszą PIT-28. W ich przypadku termin rozliczenia jest wcześniejszy niż podatników pozostałych przedsiębiorców i wypada na koniec stycznia roku następnego po roku podatkowym (po roku, który podlega rozliczeniu). Stawka podatku w tym przypadku zależy od rodzaju uzyskiwanych przychodów i waha się od 3% do 20% przychodu. Co ważne, przychód nie jest pomniejszany o koszty uzyskania, zatem podatek płaci się od całej zarobionej kwoty. Podatnik ma prawo dokonywać jednak odliczeń – np. składek ZUS, zdrowotnych, darowizn, czy na korzystanie z sieci Internet.

Podatnicy rozliczający się kartą podatkową składają dwie e-deklaracje. Na początku roku – do 20 stycznia jest to deklaracja PIT-16, w której deklarują rodzaj prowadzonej działalności. Do końca stycznia roku następnego składają natomiast PIT-16A, w którym wskazują wartość zapłaconej w roku, za który się rozliczają, składki na ubezpieczenie zdrowotne, odliczanej od kwoty podatku. Co istotne, podatnik rozliczający się w formie karty podatkowej nie określa samodzielnie wysokości podatku. Po złożeniu PIT-16 otrzymuje on z urzędu decyzję wymiarową i na jej podstawie opłaca kolejne kwoty podatku w roku podatkowym.

Płatnicy podatku muszą również pamiętać, że poza deklaracjami rocznymi mają oni obowiązek składać deklaracje i informacje podatkowe o pobranym i wpłaconym podatku – PIT-4R, PIT-11, PIT-8C, PIT-8AR.